http://flyfun.ir/wp-content/uploads/2016/10/tech_page_divider_1.png

 

برج چهل دختر دامغان

برج چهل دختر برج آجری در مغرب شهر دامغان پشت آرامگاه امام زاده جعفر و کنار جاده دامغان به سمنان قرار دارد. ارتفاع برج مذکور تقریباً ۱۵ متر و محیط خارجی آن ۲۳ متر و قطر داخلی آن ۵/۵ متر است. این برج که تقریباً به سبک برج طغرل ری و میل رادکان بنا شده در سال ۴۴۶ هجری(۱۰۵۴ میلادی) به امر ابوشجاع اصفهانی ساخته شده است.
در بیرون این برج کتیبه ای به خط کوفی قرار دارد که خواندن آن بسیار مشکل می باشد. فقط «امر ببناء هذا لقبه الامیر الجلیل ابوشجاع» و در آخر کتیبه «ثلثمائه» از آن خوانده می شود و معلوم می شود که از بناهای قرن چهارم هجری است. به علت استحکام بنا خوب دوام کرده بطوریکه هیچگونه آثار خرابی در آن مشاهده نمی شود. در بالای در کوچک این برج که به جانب جنوب باز می شود کتیبه ای است از گچ به خط کوفی گویا نام بانی آن را نوشته اند.
در وسط برج، قبر ساده ای است که از گچ که صاحب آن معلوم نیست و از قرائن چنان بر می آید که تا چندی قبل سطح داخلی برج مرتفع تر از زمان کنونی بوده است زیرا با اندکی دقت، قسمتی را که در زیر خاک بوده و بعداً خاک برداری شده است می توان تشخیص داد.
قدر مسلّم اینکه اسم چهل دختر یا چهل دختران مربوط به دوره های قبل از اسلام می باشد و بعید به نظر نمی رسد که این ساختمان نیز مانند ساختمان چهل دختر سمنان از خشت خام بوده، چون به مرور زمان قسمتی از آن که فرو ریخته، در قرن چهارم یا پنجم به دستور ابوشجاع که هویت او تا اندازه ای مجهول است مجدداً با در نظر داشتن طرح سابق آن، منتهی با آجر و سقف مخروطی شکل بنا گردیده است.
بنای مقبره چهل دختران همراه با گنبد بزرگش و مزین شدن نمای خارجی‏اش با الگوهای هندسی و خطاطی که مشخصه مدارس و مساجد و مقبره‏های‏ آن زمان است، همانند نگینی است بر خطه سرزمین‏ دامغان که می‏بایستی در اجرای تزیینات آن و بازسازی دوباره‏اش از معماران قدیم و جدید ایرانی‏ قدردانی کنیم. نوار کتیبه‏ای زیر قرنیس‏های آجری، به رغم اندازه وسیعش، کاملا مشخص و خوانا نیست.
اما باید از دوباره‏سازی کتیبه‏ها ممنون باشیم که حداقل‏ می‏توانیم بفهمیم که کتیبه یک متن پایه‏ای است. بنابراین‏ مقایسه آن با دیگر متن‏های پایه‏ای ما را قادر می‏سازد که‏ اجزای و ترکیبات‏ جمله‏های آن را مشخص نماییم. کتیبه با این جمله‏ آغاز می‏شود: «امر بنای این گنبد»، این‏ جمله شاخص همه‏ متن‏های پایه‏ای‏ است که در صدر همه جملات قرار می‏گیرد. این جمله در این‏ بقعه با«امیر متعالی» و چند کلمه دیگر در جهت دعای‏ آمرزش گناهان ادامه می‏یابد.
با اسامی«ابوشجاع» و «اسفر بن شیراویه» و سه کلمه‏ دیگر که معنای گدایی یا گدا دارد و دو کلمه دیگر که به دنبال می‏آید می‏بایستی‏ قسمتی از اسم و مشخصات‏ باشد. کلمه آخری به روشنی‏ اصفهان خوانده می‏شود. «ابو شجاع اسفر بیگی،پیر اصفهان» که نام این بانی و مشوق با دعایی زاهدانه در درگاه مقبره چهل دختران که‏ می‏گوید:سلطنت و «حکمفرمایی مخصوص‏ خداست» همراه می‏شود. جمله‏ای که به دنبال این‏ نیایش می‏آید بیان می‏کند که چرا بانی این گنبد را بر پا کرده است. مقبره‏ای برای خواب ابدی خود و پسرانش آماده کرده، به امید این‏که خداوند آنها را ببخشاید و به پیامبر گرامی(ص) ملحق کند. به‏طور وضوح روشن است که در اغلب موارد هدف از ساخت بنا هم در کتیبه آمده است که اغلب برای جلب‏ رضایت خداوند در جستجوی بازیابی عوض آن‏ از خداوند، برای در امان ماندن از عذابش و شفاعت‏ از انتقام‏جوئی‏اش بوده است.
این بنا با الگوهای آجری پیچیده‏اش همان نسبت و تکنیکی را که در سایر ساختمانهای قدیمی دامغان‏ دیده می‏شود و از قرون پنجم-ششم به یادگار مانده، بازگو می‏کند. چهل دختران در حقیقت بقعه‏ای است‏ که از قرن پنجم در دامغان باقی‏مانده است.

,برج چهل دختر دامغان,جاذبه های تاریخی ایران,جاذبه های تاریخی دامغان,[categoriy]

برج چهل دختر دامغان

عضویت در کانال تفریحی  

نویسنده: alpha

اشتراک گذاری این نوشته

دیدگاه شما چیست ؟

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *